De Bestuursklas Texel en Noordkop bestaat vanaf 2014, de zesde groep doorloopt nu het tweejarig programma. Deelnemers zitten al in een bestuur voordat ze gaan deelnemen aan de Bestuursklas.
De vraag die vandaag centraal staat is: Hoe kunnen besturen op Texel verjongen, meer jongeren aan zich binden? Deze bijeenkomst is georganiseerd door Lotte van de Belt en Liesbeth Halbertsma.
Er zijn 25 mensen aanwezig en met elkaar bespreken we het volgende:
Hoe kun je meer jongeren betrekken bij het besturen?
• Vraag de jongere persoonlijk. Jongeren zijn nog kwetsbaar, hebben nog niet het idee dat ze geschikt zijn of zijn bang om afgewezen te worden waardoor ze huiverig zijn om zelf op een vacature te reageren. Door ze te vragen steun je hun deelname. Het geeft ze zelf vertrouwen en het gevoel van competent zijn. Je ‘brengt ze op een idee’’
• Masseren: vaak is het nodig om wat te masseren. Praat over het bestuur, over de rol die beschikbaar is. Nodig uit om deel te nemen of eerst een aantal keer langs te komen of een kleine vrijwilligersrol te vervullen en herhaal de uitnodiging. Zo kan de jongere langzaam geïnteresseerd raken.
• Gezamenlijk: Jongeren vinden het vaak fijn om als duo of als groep iets op te pakken. Zo zijn ze minder ‘alleen’ en ‘anders’ in het bestuur. Ze kunnen elkaar inspireren en de aanwezigheid van andere jongeren maakt het leuker voor ze. (Voorbeeld: Texel Culinair). Denk hierbij ook aan het vormen van buddy’s of kleine teams van jongeren. Jongeren trekken jongeren aan. Zo kunnen ze zelf taken verdelen waardoor een bestuursrol minder zwaar wordt.
• De meer dan 25% regel: als er 1 jongere in een bestuur zit is zij of hij een kleine minderheid en zal zich moeten aanpassen. Bij een 2 e of 3 e jongere, dus meer dan een kwart in je bestuur erbij, verandert dat. Dan wordt de samenstelling van het bestuur en daardoor ook de manier van werken en vergaderen echt anders, dan ‘verjong’ je.
• Laat het besturen ook leuk voor ze zijn. Een goede sfeer helpt, maar ook dat ze ervaren dat ze zich ontwikkelen, invloed kunnen uitoefenen en een netwerk opbouwen. En erken ze en bedank ze voor hun inzet.
• Organiseer stageplekken in het bestuur waarin jongeren een tijdje kunnen meedoen, kunnen oefenen. Hierdoor kunnen ze iets uitproberen zonder zich te binden en ook langzaam in de rol groeien. Dan kunnen ze later beslissen of ze het willen blijven doen.
• Maak het heel laagdrempelig voor jongeren om iets op zich te nemen. Vraag ze eerst om te helpen of mee te denken. Geef behapbare taken die ze leuk vinden. Neem de tijd om hen iets te willen leren. Leuke taken waarbij jongeren iets nieuws kunnen bijdragen zijn bijvoorbeeld het helpen met de sociale media en met het gebruik van AI. En met het meedenken over vraagstukken die er in het bestuur leven.
• Onderzoek ook echt wat ze per persoon leuk vinden. Je hebt ‘denkers’ en ‘doeners’ die ieder op hun manier iets kunnen bijdragen.
• Jongeren zien soms op tegen formele bestuursrollen, zoals voorzitter , secretaris en penningmeester. Ze werken graag aan concrete projecten. Zorg dus voor projectmatig werk.
• Pas indien nodig je manier van vergaderen aan. Wat korter en wat luchtiger?
• Als ouder bestuur is het belangrijk je open te stellen. Door goed te luisteren naar hun ideeën, die serieus te nemen.
• Gebruik jonge taal en beelden. Weet wat jongeren aanspreekt en willen.
• Geef ruimte aan de eigenheid voor de invulling door jongeren.

De noodzaak van meer jongeren in besturen:
De gemiddelde leeftijd binnen besturen is hoog. Als de ouderen stoppen en er zijn geen nieuwe bestuursleden gaat de stichting, vereniging, het evenement misschien wel ter ziele. Het publiek verjongt en de afstand van een bestuur tot zijn publiek mag niet te groot worden. Als je geen aansluiting meer hebt met de doelgroep, dan word je in je voortbestaan en de financiering bedreigt.
Dilemma: Als (ouder) bestuurslid groei je in de loop van de jaren in je rol, er komt steeds meer op je af en de taak groeit en groeit. Het wordt dan steeds lastiger om de rol over te dragen. De klus wordt te groot om er een geschikte opvolger voor te vinden. Dus eerder beginnen met jouw taken in stukken te knippen en jongeren hiervoor te interesseren? Richt je op jongeren die je al tegenkomt bij de activiteiten die jullie organiseren.
Maak plaats: Je kunt je afvragen hoe lang je als bestuurder mag/wilt blijven zitten. Bijvoorbeeld max. 6 a 7 jaar en draag dan over? Belangrijk om zelf in de spiegel te kijken en plaats te maken voor nieuwe bestuursleden.
Nieuwe Texelaren: Wees als ervaren bestuurder en Texelaar ook uitnodigend naar nieuwe mensen die op Texel komen wonen en die veel potentieel hebben. Zij willen graag aan hun netwerk bouwen en hun handen uit de mouwen steken. Zorg dat je deze mensen snel en goed betrekt.
Andere ideeën:
• Veel bestuursleden zijn zelf ‘jong’ begonnen. Dus ook Scholen als ingang. Ga naar scholen om meer te vertellen over je stichting of vereniging of over besturen in het algemeen. Spreek met de jongerenraad of leerlingenraad om te werven voor besturen.
• Richt naast je bestuur ook een jongerenraad op. Of laat leerlingen via de school stage lopen bij je, zodat ze meemaken hoe dat is in een bestuur.
• Bestuursklas-light voor jongeren die nog niet in een bestuur zitten of daar net mee beginnen. In de vorm van korte workshops over de belangrijkste thema’s en wat begeleiding.
• Organiseer support of mentorschap. Op de site van de Bestuursklas staat een lijst met mentoren.
• Vacaturebank voor vrijwilligers bij Texels Welzijn, daar kan je je vacature plaatsen maar je kan zelf actief vragen of ze willen helpen met zoeken.

Fijn dat jullie er waren!
Voor opmerkingen of vragen zijn wij bereikbaar.
Lotte van de Belt, vandebeltlotte@gmail.com
Liesbeth Halbertsma, liesbeth@liesbethhalbertsma.nl

Zie voor meer achtergrondinformatie ook:
www.bestuursklastexel.nl
www.stichtingbestuurskracht.nl